IM. JERZEGO KATLEWICZA
IM. JERZEGO KATLEWICZA
Wykonawcy:
Koncert w ramach 7. Międzynarodowego Festiwalu Muzyki
Europy Środkowo-Wschodniej Eufonie
Orkiestra i Chór Filharmonii Krakowskiej
Piotr Sułkowski – dyrygent
Wioletta Chodowicz - sopran (Ligia)
Tomasz Kumięga - baryton (Piotr)
Wojtek Gierlach - bas (dowódca pretorian)
Szymon Maziarz - bas (kapłan, Jezus)
Michał Białko - orany
Janusz Wierzgacz - przygotowanie chóru
Repertuar:
Podczas spaceru ulicami Rzymu co krok zatrzymują nas tchnienia historii. Liczne pozostałości antycznych budowli świadczą o dawnej wielkości Wiecznego Miasta – majestatycznego świadka wydarzeń, które w powieści Quo vadis 1896 roku opisał H. Sienkiewicz. Na tle zmierzchu imperium i krwawych narodzin chrześcijaństwa umieścił jeden z najsłynniejszych miłosnych motywów w historii polskiej literatury, opowiadając o związku Ligii i Marka Winicjusza.
Jak wiadomo, wszystkie drogi prowadzą do Rzymu, a jedną z nich do stolicy Włoch na początku XX wieku przybył kompozytor F. Nowowiejski. W1903 roku skomponował tam „sceny dramatyczne” do libretta A. Jüngst, w oparciu o książkę Sienkiewicza. Tak narodziło się monumentalne oratorium Quo vadis na głosy solowe, chór, orkiestrę i organy. Utwór składa się z pięciu części, opisujących pożar Rzymu, Forum Romanum, słynne katakumby, najstarszą rzymską drogę Via Appiai ruiny Koloseum.
Premiera Quo vadis odbyła się w 1907 roku w Usti nad Łabą. Dwa lata później w Amsterdamie kompozytor zaprezentował publiczności dzieło w nowej odsłonie i odniósł tym spektakularny sukces. Jeśli ktoś zapytałby wtedy Nowowiejskiego, dokąd zmierza – quo vadis? – ten z czystym sumieniem mógłby odpowiedzieć, że…święcić triumfy na światowych scenach. Pomimo wymagającej obsady, popularne w dwudziestoleciu międzywojennym oratorium polskiego twórcy wykonywano często w Europie, a także poza jej granicami.
Dorota Staszkiewicz
Piotr SUŁKOWSKI – dyrygent, pedagog, dyrektor Opery Krakowskiej, w latach 2011–2022 dyrektor naczelny i artystyczny Warmińsko-Mazurskiej Filharmonii w Olsztynie, w latach 2008–2009 zastępca dyrektora Chóru Polskiego Radia, w latach 2009–2011 kierownik muzyczny Toruńskiej Orkiestry Symfonicznej, zaś w latach 2008–2014 gościnny dyrygent Signature Symphony Orchestra Tulsa, USA. Członek Rady Artystycznej Sinfonii Iuventus. Wieloletnie doświadczenie operowe, zdobył m.in. w Operze Krakowskiej oraz w Wildwood Festival Opera AR (USA), którego był dyrektorem muzycznym. Przygotował wiele premier operowych i prawykonań m.in. operetki K. Szymanowskiego Loteria na mężów, czyli Narzeczony nr 69 (2007) i Gwałtu na Lukrecji B. Brittena (spektakl roku na Bydgoskim Festiwalu Operowym 2004). Ze zrealizowanym z Warszawską Operą Kameralną Weselem Figara W.A. Mozarta odbył tournée po Japonii (2019). Pomysłodawca i realizator Festiwal Nauki i Sztuki Copernicus Open we Fromborku, Arena Festival film&music w Ostródzie oraz musicalu Pora jeziora (6. miejsce złotej dziesiątki najlepszych musicali 2021 wg rankingu Wirtualnej Polski). Współpracuje z wieloma orkiestrami w kraju i zagranicą. Propaguje twórczość Feliksa Nowowiejskiego; m.in. dokonał pierwszego studyjnego nagrania oratorium Quo vadis z Aleksandrą Kurzak, Arturem Rucińskimi i Rafałem Siwkiem (2016) oraz Powrotu syna marnotrawnego z Agnieszką Rehlis, Arnoldem Rutkowskim i Łukaszem Koniecznym. Zajmuje się pracą dydaktyczną w Akademii Muzycznej im. K. Pendereckiego w Krakowie oraz w Akademii Muzycznej w Bydgoszczy, gdzie prowadzi klasę dyrygentury. Od 2020 roku kierownik Katedry Dyrygentury bydgoskiej uczelni. W 2021 roku otrzymał tytuł profesora. W Hiszpanii prowadzi warsztaty dla dyrygentów. Jest członkiem polskich i międzynarodowych komisji konkursów muzycznych. Uczestnik i panelista polskich oraz zagranicznych konferencji z dziedziny kultury oraz nowoczesnego modelu orkiestry. Otrzymał wiele nagród m.in. Statuetkę św. Jakuba (2012), Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2014), statuetkę Pegaza (2015), Srebrny i Złoty Krzyż Zasługi (2016, 2021).
fot. Mieczysław Wieliczko
WIOLETTA CHODOWICZ – najdobitniej o jej talencie świadczą słowa uzasadniające przyznanie jej w 2010 roku Paszportu Polityki: …za wstrząsającą kreację Katii Kabanovej […], za fenomenalną technikę wokalną, wybitny talent aktorski, doskonałe wyczucie tekstu i prawdę sceniczną. Wcześniej, w sezonie 2005/2006, za osiągnięcia artystyczne otrzymała Wrocławską Nagrodę Muzyczną w kategorii osobowość twórcza.
Absolwentka wrocławskiej Akademii Muzycznej w klasie śpiewu Agaty Młynarskiej. W latach 2003–2008 związana z Operą Wrocławską, a w latach 2015–2018 solistka Opery Krakowskiej. Od roku 2021 solistka Opery i Filharmonii Podlaskiej w Białymstoku.
Od 2004 roku związana jest również z Teatrem Wielkim - Operą Narodową w Warszawie, gdzie dała się poznać jako tytułowa Halka S. Moniuszki, Donna Anna w Don Giovannim W.A. Mozarta oraz Hrabina w Weselu Figara W.A. Mozarta, Marie w Wozzecku A. Berga, tytułowa Katia Kabanova L. Janačka, Marta w Pasażerce M. Weinberga oraz Balladyna w Goplanie W. Żeleńskiego.
Występowała też na scenach teatrów europejskich, w tym m.in. Narodni Divadlo w Pradze, Narodni Divadlo Moravskoslezske w Ostravie, Welsh National Opera w Cardiff, Glyndebourne Opera, Israeli Opera w Tel Awiwie.
Artystka wstępowała podczas festiwali muzycznych, takich jak: Young Euro Classic w Berlinie, Wielkanocny Festiwal L. van Beethovena w Warszawie, czy Cervantino Festival w Guanajuato. Koncertuje z takimi orkiestrami jak Sinfonia Varsovia, Orkiestra Filharmonii Narodowej, NOSPR w Katowicach, Polska Orkiestra Radiowa, Filharmonia Poznańska. Śpiewała główne partie sopranowe w Requiem G. Verdiego, III Symfonii Pieśń o nocy K. Szymanowskiego, III Symfonii Pieśni żałosnych H.M. Góreckiego, Das klagende Lied oraz II i VIII Symfonii Gustava Mahlera, Vier letzte Lieder R. Straussa, a także dzieł K. Pendereckiego: Polskie Requiem, Credo, Te Deum, Strofy oraz Pieśni zadumy i nostalgii.
Artystka ma w dorobku nagrania płytowe: Giovanna d’Arco G. Verdiego (CD, POLSKIE NAGRANIA, 2012), Maria R. Statkowskiego (CD, WARNER MUSIC POLAND, 2010), Quo vadis F. Nowowiejskiego (CD, CPO, 2017), Hagith K. Szymanowskiego (CD, POLSKIE RADIO 2018; DVD, DUX, 2008), Kantaty Milda i Nijoła S. Moniuszki (CD, DUX, 2019), Manru I.J. Paderewskiego (DVD, DUX, 2010).
fot. Kobas Laksa
Wojtek GIERLACH ukończył Akademię Muzyczną w Warszawie w klasie Kazimierza Pustelaka, z wyróżnieniem Magna cum Laude. Laureat wielu międzynarodowych konkursów wokalnych, m.in.: im. Ady Sari w Nowym Sączu (1999, I nagroda), w Bilbao (2000, II nagroda), Premio Caruso w Mediolanie (2001), im. Francisco Viñasa w Barcelonie (2004, III nagroda) oraz Teatralnej Nagrody Muzycznej im. J. Kiepury (2012).
Na scenie operowej zadebiutował w Warszawskiej Operze Kameralnej w 1999 roku rolą tytułową w Imeneo G.F. Haendla. Od 2017 jest solistą Polskiej Opery Królewskiej w Warszawie.
Śpiewał w operach W.A. Mozarta (Wesele Figara, Don Giovanni), G. Rossiniego (Cyrulik sewilski, Semiramida, Włoszka w Algierze, Kopciuszek, Hrabia Ory, Podróż do Reims), V. Belliniego (Norma, Lunatyczka), G.F. Haendla (Alcina, Tankred), G. Pucciniego (Cyganeria, Turandot), G. Donizettiego (Łucja z Lammermooru, Lukrecja Borgia, Maria Stuarda), G. Bizeta (Carmen), H. Berlioza (Potępienie Fausta), N. Rimskiego-Korsakowa (Mozart i Salieri), S. Mayera (Medea in Corinto), C.M. von Webera (Euryanthe). Wystąpił jako Commendatore w prawykonaniu i nagraniu opery Il Dissoluto punito R. Carnicera w ramach Mozart Festival w La Coruni.
Występował m.in. w Deutsche Oper Berlinie, Teatro Nacional de São Carlos w Lizbonie, Królewskiej Operze Duńskiej w Kopenhadze, Opera Ireland w Dublinie, Opéra National de Bordeaux, Słowackim Teatrze Narodowym w Bratysławie, Teatro de la Maestranza w Sewilli, Artscape Theatre Centre w Kapsztadzie, teatrach operowych w Minneapolis, Rawennie, Santa Cruz, Klagenfurcie, St. Gallen, Teatro Piccini w Bari, Filharmonii Krakowskiej, Teatrze Wielkim–Operze Narodowej w Warszawie.
W ostatnich latach debiutował z sukcesem w Royal Danish Opera w Kopenhadze oraz w Walijskiej Operze Narodowej w Purytanach Belliniego pod dyrekcją C. Rizziego, występował w Alcinie Haendla razem z J. DiDonato oraz The English Concert pod dyrekcją H. Bicketa w Carnegie Hall w Nowym Jorku, Théâtre des Champs Elysées w Paryżu i Theater an der Wien. W sezonie 2017/2018 zadebiutował w Operze Królewskiej w Covent Garden w Londynie w Lady Macbeth mceńskiego powiatu Szostakowicza pod dyrekcją A. Pappano.
Artysta zapraszany jest do udziału w znaczących festiwalach muzycznych, takich jak Praska Wiosna, Warszawska Jesień, Festival d’Aix-en-Provence, Rossini Opera Festival w Pesaro, Festival Mozart de la Coruña, Rossini in Wildbad / Belcanto Opera Festival, Lehár Festival Bad Ischl, Wielkanocny Festiwal L. van Beethovena.
Posiada bogaty repertuar oratoryjno-kantatowy, obejmujący dzieła od baroku po współczesne. Współpracował z wieloma orkiestrami w kraju i za granicą. W Filharmonii Narodowej w Warszawie wziął udział w wykonaniu Saula Haendla, Eliasza Mendelssohna i Mszy h-moll Bacha pod dyrekcją H. Rillinga, Stabat Mater Dvořáka (dyr. J. Kaspszyk), w Filharmonii Bałtyckiej w Requiem Verdiego (dyr. K. Baumann). Śpiewał w Symfonii O. Greifa podczas koncertu inaugurującego objęcie przez M. Minkowskiego kierownictwa artystycznego Sinfonii Varsovii. Ponadto wystąpił w Dies irae Pendereckiego z Orquesta Sinfónica Simón Bolívar w Caracas oraz Siedmiu bramach Jerozolimy pod dyr. kompozytora. Śpiewał także Stabat Mater Dvořáka z Royal Liverpool Philharmonic Orchestra oraz Requiem Verdiego z London Philharmonic Orchestra.
W swoim dorobku artysta posiada nagrania dla wytwórni Deutsche Grammophon, Naxos, Bongiovanni, Iberatour, Oehms Classics, DUX, LVB Records oraz dla Polskiego Radia.
Fot. M. Gertsmann
Tomasz KUMIĘGA – baryton. Absolwent Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie, Akademii Operowej przy Teatrze Wielkim Operze Narodowej oraz Atelier Lyrique Opera National de Paris. Wielokrotny stypendysta Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, laureat nagrody HSBC Festiwalu d'Aix-en-Provence (2012).
Po debiucie w Operze Narodowej w Warszawie w 2013 roku rolą Marullo w Rigoletto G. Verdiego szybko pojawił się na innych scenach operowych: Teatro Lope De Vega w Sewilli, w Operze w Stambule, Warszawskiej Operze Kameralnej oraz w Filharmonii Narodowej. Od 2014 współpracował z prestiżowym Atelier Lyrique Opéra National de Paris. Od sezonu 2014/2015 regularnie pojawia się na deskach Opera National de Paris (role w następujących operach: Così fan tutte W.A. Mozarta, Don Carlos G. Verdiego, Rusałka A. Dvořáka, Chowańszczyzna M. Musorgskiego, Madama Butterfly G. Pucciniego, Carmen G. Bizeta, Tristan i Isolda R. Wagnera).
Brał udział w festiwalach d’Aix-en-Provence, Festiwalu Mozartowskim Warszawskiej Opery Kameralnej, Festiwalu Pieśni Artystycznej w Warszawie, festiwalu SZEM w Narodowej Operze w Miszkolcu (Węgry), festiwalu Flaneries Musicales de Reims. W sezonie 2017/2018 wziął udział w tournée Opera en Plain air w Nancy i Paryżu: zadebiutował w roli Almavivy w Weselu Figara W.A Mozarta, które było retransmitowane na kanale MezzoTV.
Ponadto występuje w Opernhaus Zurich, Teatro Real w Madrycie, Grand Théâtre de Luxembourg, Calouste Gulbenkian Foundation Lisbon, Opera Orchestre National Montpellier, Opera Saint Etienne, Opera National de Lorraine, Theatre des Champs-Elysee, BOZAR MUSIC, Opera La Monnaie – Bruksela.
Pracował z takimi dyrygentami, jak: Sir Simon Rattle, Fabien Gabel, Herve Niquet; Marc Albrecht, Marco Armiliato, Bertrand de Billy, Philippe Jordan, Jacek Kaspszyk, Susanna Mälkki, Enrique Mazzola, Carlo Montanaro, Daniele Rustioni, Stefan Soltesz, Michael Schønwandt, Andriy Yurkevych.
Koncerty z jego udziałem odbyły się w wielu słynnych salach koncertowych, m.in. w Filharmonii Narodowej w Warszawie, centrum sztuk pięknych Bozar Music w Brukseli, w Accademia Nazionale di Santa Cecilia w Rzymie.
W repertuarze ma dzieła operowe W.A. Mozarta, G. Pucciniego, R. Straussa, M. Musorgskiego, R. Wagnera.
Jego najbliższe plany koncertowe obejmują występy w następujących rolach: Hajny w Rusałce A. Dvořáka w Opera de Massy, Tonio w Pajacach R. Leoncavalla i Alfio w Cavalleria Rusticana P. Mascaniego w Opera National de Montpellier, Basilio w Il Barbiere di Siviglia G. Rossiniego w Warszawskiej Operze Kameralnej, Sharpless w Madama Butterfly G. Pucciniego w Operze de Toulon, Der Einäugige w Die Frau ohne Schatten R. Strausssa podczas Festival d'Aix-en-Provence.
fot. Harcourt Paris
Michał BIAŁKO - ukończył z wyróżnieniem studia w Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w klasie organów Andrzeja Białki. Jest także absolwentem Conservatorium van Amsterdam, gdzie studiował w klasie organów Pietera van Dijka. W 2021 roku obronił z wyróżnieniem pracę doktorską napisaną pod kierunkiem Wacława Golonki w macierzystej uczelni, uzyskując stopień doktora sztuki.
Uczestniczył w licznych kursach mistrzowskich prowadzonych m.in. przez: Joachima Grubicha, Juliana Gembalskiego, Gerharda Gnanna, Bernarda Haasa, Lorenza Ghielmiego, Jacquesa van Oortmerssena, Jaroslava Tůmę i Davida Titteringtona.
Koncertował jako solista i kameralista w Polsce (m.in. festiwale w Gdańsku, Katowicach, Krakowie, Leżajsku, Nowym Sączu i Tyńcu), a także w Austrii, Czechach, Holandii, Niemczech, Norwegii, Portugalii, na Litwie, Ukrainie oraz we Włoszech. Współpracuje z Chórem Mieszanym Katedry Wawelskiej, zespołami Collegium Zieleński, Fresco Sonare i OCTAVA ensemble, a także z Filharmonią Krakowską. Regularnie koncertuje ze skrzypkiem Markiem Polańskim, z którym nagrał płytę zawierającą komplet dzieł Josefa Gabriela Rheinbergera na skrzypce i organy. fot. M. Ignatowicz
Prowadzi klasę organów w Państwowej Szkole Muzycznej II st. im. Władysława Żeleńskiego w Krakowie.
fot. Marta Ignatowicz
Koncert w ramach projektu Akademia Orkiestrowa,
realizowanego przez Akademię Muzyczną im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie